cách
cách cách cách cách cách cách
  • Chưa có tin nhắn nào!
  • KHÁM PHÁ 500+ CẨM NANG VIỆC LÀM HỮU ÍCH DÀNH CHO BẠN

    search

    Bảo hiểm xã hội là gì? Khái niệm và những quy định chi tiết liên quan

    image Phan Thị Hà My
    image

    02/07/2022

    CHIA SẺ BÀI VIẾT

    Bảo hiểm xã hội có lẽ đã không còn xa lạ với chúng ta, đặc biệt là người lao động hiện nay. Việc tham gia bảo hiểm xã hội đang ngày càng được khuyến khích cũng như nhận được sự quan tâm lớn hơn của người lao động. Vậy, cụ thể thì bảo hiểm xã hội là gì? Lợi ích và những quy định pháp luật liên quan tới bảo hiểm xã hội ra sao? Hãy cùng theo dõi bài viết dưới đây để hiểu rõ hơn về bảo hiểm xã hội nhé!

    1. Thông tin cơ bản về bảo hiểm xã hội

    1.1. Hiểu đúng về bảo hiểm xã hội là gì?

    Bảo hiểm xã hội là gì? Chắc hẳn chúng ta đều đã từng nghe nói đến bảo hiểm xã hội, đặc biệt là với những bạn sắp, đã và đang đi làm tại các công ty, doanh nghiệp hiện nay. Tuy nhiên, để có thể đưa ra một khái niệm chuẩn về bảo hiểm xã hội là gì thì chắc hẳn không phải ai cũng nói rõ được.

    Bảo hiểm xã hội là gì
    Bảo hiểm xã hội là gì

    Nói đến định nghĩa bảo hiểm xã hội là gì thì điều này đã được nêu rõ tại khoản 1 điều 3 của Luật Bảo hiểm xã hội năm 2014 như sau: “Bảo hiểm xã hội là sự bảo đảm thay thế hoặc bù đắp một phần thu nhập của người lao động khi họ bị giảm hoặc mất thu nhập do ốm đau, thai sản, tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp, hết tuổi lao động hoặc chết trên cơ sở đóng vào quỹ bảo hiểm xã hội”.

    Dựa vào khái niệm trên, ta có thể thấy rằng, bảo hiểm xã hội chính là yếu tố thể hiện chế độ an sinh xã hội của một quốc gia. Theo đó, người lao động tham gia bảo hiểm sẽ được nhà nước hỗ trợ trong các trường hợp được quy định dựa vào hình thức tham gia bảo hiểm xã hội tương ứng. 

    Bảo hiểm xã hội có sự bảo trợ của Nhà nước cũng như của pháp luật, vì thế mà đây sẽ là sự đảm bảo cho đời sống của người lao động cũng như của gia đình họ. Đồng thời, sự xuất hiện của bảo hiểm xã hội cũng chính là sự bảo đảm cho an toàn xã hội khi đây được xem là yếu tố mang tính trụ cột của hệ thống an sinh xã hội ở các quốc gia trên thế giới hiện nay, bao gồm Việt Nam.

    1.2. Sự ra đời của bảo hiểm xã hội như thế nào?

    Bảo hiểm xã hội thực tế đã xuất hiện từ rất lâu trước đây. Các chế độ của bảo hiểm xã hội được cho rằng là đã có mặt trước khi thuật ngữ an sinh xã hội được ra đời. Điều này cho thấy được các quốc gia trước đó đã chú trọng nhiều hơn tới vấn đề đảm bảo an toàn xã hội cũng như đời sống của người lao động trong thời điểm đó.

    Sự ra đời của bảo hiểm xã hội
    Sự ra đời của bảo hiểm xã hội

    Theo ghi nhận thì hệ thống bảo hiểm xã hội ra đời lần đầu tiên chính là tại nước Phổ (Cộng hòa liên bang Đức hiện nay) vào năm 1850, ở thời điểm mà Thủ tướng Otto Von Bismarck còn đương nhiệm. Cho đến giai đoạn năm 1883 - 1889 thì đã được hoàn thiện hơn với việc bổ sung thêm các loại bảo hiểm như ốm đau, rủi ro nghề nghiệp, tuổi già và tàn tật. Cùng với đó chính là sự hiện diện của 3 đối tượng chính liên quan tới bảo hiểm xã hội bao gồm Nhà nước, người lao động và người sử dụng lao động.

    Bắt đầu kinh nghiệm về bảo hiểm xã hội ở Đức, chế độ này được làn dần qua các nước châu Âu như Pháp vào năm 1918, năm 1919 là tại Ý hay Anh vào năm 1991,... Sau châu Âu chính là các quốc gia ở châu Mỹ latinh, Hoa Kỳ, Canada vào những năm sau 1930. Đến khi chiến tranh thế giới thứ 2 kết thúc, các nước châu Phi, châu Á giành được độc lập thì bảo hiểm xã hội cũng được tiếp cận tại đây.

    1.3. Bảo hiểm xã hội gồm những loại nào?

    Hiện nay, bảo hiểm xã hội gồm 2 loại chính là bảo hiểm xã hội bắt buộc và bảo hiểm xã hội tự nguyện.

    1.3.1. Bảo hiểm xã hội bắt buộc

    Bảo hiểm xã hội bắt buộc là loại hình bảo hiểm do Nhà nước tổ chức. Theo đó, cả người lao động và người sử dụng lao động bắt buộc phải tham gia.

    Đúng như tên gọi của loại bảo hiểm này thì trường hợp thuộc đối tượng mà luật bảo hiểm xã hội quy định thì người lao động và người sử dụng lao động sẽ phải tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc.

    Các loại hình bảo hiểm xã hội
    Các loại hình bảo hiểm xã hội

    1.3.2. Bảo hiểm xã hội tự nguyện

    Cũng tương tự như bảo hiểm xã hội bắt buộc, bảo hiểm xã hội tự nguyện cũng do Nhà nước tổ chức. Tuy nhiên, điểm khác biệt là người lao động có thể tự lựa chọn mức đóng cũng như phương thức đóng sao cho phù hợp nhất dựa trên thu nhập của bản thân. Cùng với đó, Nhà nước cũng sẽ cần hỗ trợ để người lao động tham gia bảo hiểm xã hội được hưởng chế độ hưu trí, tử tuất. 

    Vì là bảo hiểm xã hội tự nguyện nên người lao động sẽ không bị bắt buộc mà có thể lựa chọn tham gia hoặc không tham gia tùy theo nhu cầu, nguyện vọng của bản thân.

    2. Bảo hiểm xã hội bao gồm những chế độ nào?

    Tham gia bảo hiểm xã hội thì người lao động sẽ nhận được những chế độ ra sao? Đây là thông tin cần thiết và quan trọng khi tìm hiểu bảo hiểm xã hội là gì mà bạn cần chú ý.

    2.1. Đối với bảo hiểm xã hội tự nguyện

    Trường hợp người lao động tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện thì các chế độ nhận được bao gồm:

    2.1.1. Chế độ ốm đau

    Chế độ ốm đau là chế độ người lao động phải nghỉ làm khi bị ốm, tai nạn mà không phải tai nạn lao động và được chứng thực bởi cơ sở y tế có thẩm quyền theo quy định. Bên cạnh đó, chế độ này cũng sẽ bao gồm trường hợp người lao động cần phải nghỉ ở nhà để chăm sóc con cái dưới 7 tuổi bị đau ốm và được xác nhận bởi cơ sở y tế, khám chữa bệnh có thẩm quyền.

    Các chế độ chính của BHXH
    Các chế độ chính của BHXH

    Xét trên mặt bằng chung thì ở chế độ này, người lao động sẽ được nghỉ tối đa là 180 ngày, bao gồm cả ngày nghỉ lễ, nghỉ tết và ngày nghỉ hàng tuần. Mức hưởng chế độ sẽ được tính theo tháng và dao động từ 50% - 100% mức lương đóng bảo hiểm xã hội của tháng liền kề trước tháng nghỉ.

    2.1.2. Chế độ thai sản

    Đây là chế độ dành cho cả người lao động nam và nữ khi mang thai, sinh con, triệt sản, tránh thai hay nhận con nuôi. Tùy thuộc vào thời gian tham gia bảo hiểm xã hội và trường hợp nghỉ cụ thể mà người lao động sẽ được xét các chế độ hưởng khác nhau.

    Về cơ bản, lao động nữ khi sinh con sẽ được hưởng chế độ trước và sau khi sinh là 6 tháng, thời gian hưởng chế độ trước khi sinh không quá 2 tháng. Trường hợp sinh đôi trở lên thì bắt đầu tính từ con thứ 2, mỗi con người mẹ sẽ được nghỉ thêm 1 tháng.

    Với lao động nam đang thực hiện đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc và có vợ sinh con thì sẽ được hưởng chế độ thai sản từ 5 - 14 ngày làm việc và thời gian nghỉ sẽ được tính trong 30 ngày đầu kể từ ngày vợ sinh.

    2.1.3. Chế độ tai nạn lao động và bệnh nghề nghiệp

    Người lao động sẽ được hưởng chế độ tai nạn lao động và bệnh nghề nghiệp khi gặp vấn đề thuộc 1 trong các trường hợp được nêu ra dưới đây.

    - Bị tai nạn trong giờ làm việc và tại nơi làm việc

    - Bị tai nạn ngoài giờ làm việc và ngoài nơi làm việc nhưng thực hiện công việc do người sử dụng lao động yêu cầu.

    Chế độ tai nạn lao động và bệnh nghề nghiệp
    Chế độ tai nạn lao động và bệnh nghề nghiệp

    - Bị tai nạn trên tuyến đường từ nơi ở đến nơi làm việc trong khung giờ và tuyến đường hợp lý.

    Chế độ này cũng sẽ áp dụng cho trường hợp người lao động bị giảm khả năng lao động do gặp tai nạn thuộc các trường hợp nêu trên từ mức 5% trở lên.

    2.1.4. Chế độ hưu trí

    Chế độ này sẽ được hưởng khi người lao động đóng bảo hiểm xã hội đủ thời gian yêu cầu là 20 năm và đủ tuổi về hưu theo quy định. Trường hợp được xét về hưu sớm hoặc lớn hơn tuổi nghỉ hưu thì vẫn được hưởng chế độ trong trường hợp không quá 5 tuổi theo quy định.

    2.1.5. Chế độ tử tuất

    Được hưởng khi người lao động chết. Chế độ này sẽ bao gồm trợ cấp cho việc mai táng và trợ cấp tuất.

    - Trợ cấp mai táng: Thân nhân, người lo hậu sự cho người lao động chết sẽ được hưởng trợ cấp mai táng. Mức được hưởng của trợ cấp này sẽ tính bằng 10 lần mức lương cơ sở của tháng mà người lao động mất.

    - Trợ cấp tuất: Là khoản trợ cấp hàng tháng cho thân nhân của người lao động mất. Tùy vào từng trường hợp mà mức trợ cấp sẽ dao động từ 50% - 70% mức lương cơ sở.

    2.2. Đối với bảo hiểm xã hội tự nguyện

    Chế độ của BHXH tự nguyện
    Chế độ của BHXH tự nguyện

    Người lao động khi tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện thì sẽ được hưởng 2 chế độ chính là chế độ hưu trí và chế độ tử tuất.

    Theo đó, các mức hưởng của 2 chế độ này cũng sẽ giống như mức hưởng khi người lao động tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc.

    3. Mức đóng bảo hiểm xã hội là bao nhiêu?

    Khi tham gia bảo hiểm xã hội thì mức đóng bảo hiểm của người lao động và người sử dụng lao động là bao nhiêu? Đây là thông tin quan trọng mà các bạn cần tìm hiểu để xác định đúng trường hợp của mình.

    - Bảo hiểm xã hội bắt buộc

    Với bảo hiểm xã hội bắt buộc thì cả người lao động và người sử dụng lao động sẽ phải đóng bảo hiểm xã hội trên một tỷ lệ nhất định dựa trên tiền lương đóng bảo hiểm xã hội của người lao động. Cụ thể:

    + Với lao động Việt Nam: người sử dụng lao động đóng 21,5% và người lao động đóng 10,5%. Tổng cộng là 32%.

    + Với lao động nước ngoài: Người sử dụng lao động đóng 6,5% và người lao động đóng 1,5%. Tổng là 8%.

    - Bảo hiểm xã hội tự nguyện

    Mức đóng BHXH
    Mức đóng BHXH

    Mức đóng bảo hiểm xã hội tự nguyện tính theo tháng sẽ được áp dụng công thức sau:

    Mức đóng BHXH = 22% x Mức thu nhập chọn đóng BHXH - Số tiền Nhà nước hỗ trợ

    Đối với số tiền nhà nước hỗ trợ thì khoản tiền này sẽ được tính dựa trên tỷ lệ phần trăm trên mức đóng BHXH hàng tháng. Cụ thể thì hộ nghèo là 30%, hộ cận nghèo là 25% và trường hợp khác là 10%.

    Trên đây là thông tin cơ bản về bảo hiểm xã hội. Mong rằng, với những chia sẻ trên, các bạn đã hiểu được bảo hiểm xã hội là gì cũng như các chế độ và mức đóng bảo hiểm xã hội tương ứng.

    Bảo hiểm nhân thọ là gì? Những lợi ích cho người tham gia

    Bảo hiểm nhân thọ là gì? Lợi ích khi tham gia bảo hiểm nhân thọ ra sao? Cùng tìm hiểu chi tiết nghé!

    Bảo hiểm nhân thọ là gì

    Tôi là Phan Thị Hà My - Content Manager tại Công ty TNHH nguồn nhân lực Thanh Xuân với hơn 11 năm kinh nghiệm làm việc lĩnh vực tuyển dụng - tìm kiếm việc làm. Với bề dày kinh nghiệm của bản thân, tôi sẽ xây dựng tốt nội dung giúp các nhà tuyển dụng có được hệ thống, quy trình tuyển dụng hiệu quả, giúp ứng viên có kinh nghiệm tìm kiếm được việc làm thành công, định hướng nghề nghiệp phù hợp.

    BÀI VIẾT LIÊN QUAN
    mèo tuxedo là gì
    Mèo Tuxedo là gì? Cách chăm sóc và nuôi mèo Tuxedo đơn giản
    Bạn đang muốn tìm hiểu mèo tuxedo là gì nó có đặc điểm hình dáng tính cách ra sao? Hãy cùng tham khảo chi tiết trong bài viết được bật mí bên dưới.

    Phan Thị Hà My

    image

    26/09/2022

    thiết kế đô thị là gì
    Thiết kế đô thị là gì? Kỹ năng cần có khi học thiết kế đô thị
    Thiết kế đô thị là gì? Thiết kế đô thị cần những kỹ năng nào? Làm thế nào trở thành thiết kế đô thị? Cơ hội việc làm và lương của ngành thiết kế đô thị?

    Phan Thị Hà My

    image

    26/09/2022

    thiết kế website là gì
    Thiết kế website là gì? Có nên theo đi theo con đường thiết kế web?
    Thiết kế website là gì? Tìm hiểu tổng quan về công việc thiết kế website. Khi thiết kế website bạn cần làm những gì? Mức thu nhập ngành thiết kế website.

    Phan Thị Hà My

    image

    26/09/2022

    glycine là gì
    Glycine là gì? Tác dụng của glycine với sức khoẻ con người
    Bạn đang muốn tìm hiểu glycine là gì và vai trò của glycine đối với cơ thể con người? Hãy cùng đón đọc bài viết được bật mí bên dưới để nắm rõ nhé!

    Phan Thị Hà My

    image

    26/09/2022